Bijziendheid (myopie) bij kinderen

Steeds meer kinderen en jongeren worden bijziend. Kinderen met hoge bijziendheid (myopie) lopen een grotere kans om later slechtziend of blind te worden. De exacte oorzaak van de snelle toename is niet bekend.

Veel onderzoeken koppelen de toename van myopie bij kinderen en jongeren aan de verandering in leefstijl. Kinderen spelen minder lang buiten dan vroeger en zitten vaker binnen op hun smartphone, tablet of computerscherm.

Er zijn meerdere mogelijke behandelingen die myopie proberen te remmen. Veel is nog onbekend over deze behandelingen. Daarom wordt er uitvoerig wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de werking en resultaten. We willen ouders wel iets aanbieden om te proberen de myopie bij hun kind te remmen.

Wat is myopie?

Myopie is een ander woord voor bijziendheid. Het is een afwijking van het oog. Wat dichtbij is, zie je scherp, maar voorwerpen of personen in de verte zie je waziger. Dit komt doordat de oogbol aan de achterkant te lang is. Er is een bril of contactlens met een min-sterkte nodig om scherp te kunnen zien.

Myopie begint meestal in de leeftijd van 6 tot 12 jaar oud. In de tienerjaren neemt het vaak toe, omdat de ogen dan groeien en langer worden. Soms groeit het oog nog door tot het 25e jaar. Daarna blijft de sterkte meestal stabiel.

Risico's van hoge myopie

Bij de meeste mensen gaat bijziendheid gepaard met zo’n lang oog. Om je een idee te geven: een gemiddeld oog is 23 millimeter lang, een bijziend oog kan wel 30 millimeter lang zijn. Bij een oog langer dan 26 millimeter of vanaf een brilsterkte van -6.00 is er sprake van hoge myopie.

Hoge myopie is iets wat de oogarts wil voorkomen. Het kan namelijk leiden tot verdunning van het netvlies. Op latere leeftijd geeft dit een grotere kans op oogproblemen zoals glaucoom, slijtage, bloedingen of loslating van het netvlies. De risico’s op deze aandoeningen nemen toe naarmate de sterkte hoger wordt. Een bril, contactlenzen, laserbehandelingen of een kunstlens nemen deze risico’s niet weg.

Oorzaken myopie

Myopie kan erfelijk zijn. Kinderen met myopie hebben vaak ouders met myopie. Maar er zijn ook omgevingsfactoren die myopie kunnen veroorzaken of verergeren:

  • Veel binnen zitten
  • Veel dichtbij kijken (smartphone/computer/tablet/lezen)

Behandeling van de toename van myopie

Er wordt veel onderzoek gedaan naar het remmen van toenemende myopie, onder andere door het Erasmus Oogziekenhuis in Rotterdam (meer informatie: www.myopie.nl). Er zijn verschillende methoden die toenemende myopie mogelijk kunnen remmen en uit onderzoeken kwamen positieve resultaten. Er is echter nog niet voldoende bewijs om deze methoden als standaardtherapie in te zetten. Wel willen we deze methoden toelichten en u de mogelijkheid bieden om te proberen de myopie te remmen.

De mogelijke behandelingen bij OMC HanzeKliniek om myopie bij kinderen te proberen te remmen zijn:

  • Leefstijladvies: 20-20-2 regel
  • Atropine oogdruppels
  • Myopielens

Deze behandelingen zijn naast elkaar toe te passen. Hieronder worden de behandelingen kort toegelicht:

De 20-20-2 leefstijlregel

OMC HanzeKliniek adviseert altijd de 20-20-2 regel voor kinderen:

20 minuten op een scherm gekeken, 20 seconden pauze voor het oog door veraf te kijken, en 2 uur per dag buiten zijn (bijvoorbeeld wandelen, fietsen of spelen)

 

Kijkt uw kind van dichtbij naar een scherm? Zorg dan voor een afstand van minimaal 30 centimeter en neem elke 20 minuten een pauze. Daarnaast luidt het advies voor opgroeiende kinderen om minimaal 2 uur per dag buiten te zijn - in de weekenden zelfs langer (minimaal 15 uren per week).

Uit bevolkingsonderzoeken is gebleken dat kinderen die veel buiten zijn, minder bijziend zijn. Buiten is er 15x meer licht dan binnen. Veel licht zorgt ervoor dat het netvlies dopamine aanmaakt; een stofje dat de groei van het oog afremt.

Atropine oogdruppels

Werking
De werking van atropine op de remming van de groei van het oog is (nog) onbekend. Atropine zorgt voor pupilverwijding en ontspanning van de oogspieren die helpen om het zicht scherp te stellen.

Hoge doseringen werken beter dan lage doseringen, maar geven ook meer bijwerkingen. Bekende bijwerkingen zijn lichtgevoeligheid en wazig zien dichtbij. Ook is er een rebound fenomeen bekend bij deze hogere doseringen: een versnelde groei van het oog na het stoppen met de atropine. Vooral bij hoge concentraties atropine heeft uw kind waarschijnlijk een multifocale bril of leesbril nodig.

Behandeling
De oogarts start een behandeling altijd met een lage dosering atropine. Als na controle blijkt dat deze dosis te weinig verbetering biedt, kan een hogere dosering worden voorgeschreven. De eerste controle vindt plaats na 1 week. Daarna vindt elke 6 maanden een controle plaats door de orthoptist om de oogsterkte te meten en te kijken of er aanpassingen nodig zijn in het druppelen.

Deze controles worden door de orthoptist gedaan onder supervisie van de oogarts. Eén keer per jaar vindt er ook een controle plaats door de oogarts. De duur van de behandeling hangt af van leeftijd en brilsterkte, maar wordt geschat op minimaal 3 tot 5 jaar.

Vergoeding
Atropine oogdruppels worden vergoed vanuit de basisverzekering. Brillen of contactlenzen worden over het algemeen niet vergoed. In sommige gevallen is er een gedeeltelijke vergoeding mogelijk vanuit de aanvullende verzekering. Check de polis van uw zorgverzekering of u een vergoeding kunt krijgen, of neem contact op met uw zorgverzekeraar.

Myopielens

De myopielens is een zachte contactlens die speciaal ontwikkeld is voor het beheersen van de groei van het oog. Deze lens heeft een uniek profiel, waarbij het kijken in de verte centraal gecorrigeerd wordt. 

De myopielens is een daglens met een sterkte tot -6.00. Voor sterktes hoger dan -6.00 en cilindersterktes hoger dan -1.00 is er een myopielens die na 2 tot 3 maanden vervangen moet worden.

De minimumleeftijd waarop kinderen contactlenzen mogen dragen is 8 jaar. Het is belangrijk dat ze zelf de lenzen in kunnen doen. Andere voorwaarden zijn dat uw kind de verantwoordelijkheid aan kan om de lenzen regelmatig te dragen, op tijd te verwijderen en indien van toepassing, goed schoon te houden.

Vergoeding
De kosten voor de myopielens worden niet vergoed vanuit de basisverzekering. In sommige gevallen is er een (gedeeltelijke) vergoeding mogelijk vanuit de aanvullende verzekering. Check de polis van uw zorgverzekering of neem contact op met uw zorgverzekeraar.

Afspraak en controles myopiebeheersing

Kinderen jonger dan 12 jaar
Kinderen jonger dan 12 jaar komen eerst bij de orthoptist (na verwijzing van de huisarts). De orthoptist bespreekt met u de mogelijke behandelingen voor myopiebeheersing, de risico’s en het traject van controles. Zij meet de ogen van uw kind en de lengte van de ogen. Vervolgens wordt het oog gedruppeld, waardoor de pupil verwijdt. Er wordt opnieuw een oogmeting gedaan en de oogarts onderzoekt het netvlies van uw kind op eventuele aandoeningen.

Valt de keuze op de atropinebehandeling? De orthoptist bespreekt dit traject met u. De vervolgcontroles zullen ook bij de orthoptist plaatsvinden.

Kiest u voor myopiebeheersing met de myopielens? De orthoptist verwijst u door naar de optometrist op de contactlensafdeling. De optometrist doet een aantal onderzoeken voor het aanmeten van de myopielens en bespreekt het vervolgtraject met u. Dit vervolgtraject zal, tot uw kind 12 jaar is, zowel bij de orthoptist zijn als bij de optometrist.

Kinderen ouder dan 12 jaar
U kunt direct een afspraak maken voor uw kind bij de optometrist op de contactlensafdeling. Hiervoor hebt u geen verwijsbrief nodig van de huisarts. De optometrist meet de sterkte en de lengte van de ogen en geeft u/uw kind uitleg over de mogelijkheden van myopiebeheersing.

Twee behandelingen tegelijk
Het is ook mogelijk om de 2 behandelingen, atropinedruppels en de myopielens tegelijkertijd toe te passen. Ongeacht de leeftijd komt uw kind dan bij de orthoptist en bij de optometrist voor controle.

Afspraak maken

Heeft u een verwijzing van uw huisarts of ziekenhuis? Dan kunt u een afspraak maken bij de orthoptist van OMC HanzeKliniek. 

Is uw kind 12 jaar of ouder? Dan heeft u voor de optometrist geen verwijzing nodig. U kunt een afspraak maken bij de contactlensafdeling door te bellen met 050 - 368 22 22. 

Maak een afspraak

Vragen?

Hebt u vragen over myopie? Stel ze aan uw oogarts, orthoptist of optometrist van OMC HanzeKliniek. U kunt ons ook bellen op 050 - 368 22 22 of vul het contactformulier in. 

 

> Terug naar het overzicht